ໂດຍລາວເສຣີຊົນ L S X

              

                      ຣະບອບຜເດັດກາຣທະຫາຣ

            ຣະບອບຜເດັດກາຣທະຫາຣຂອງລາວແດງ ຄືຮູບແບບກາຣປົກຄອງ ທີ່ອຳນາຈທາງກາຣເມືອງ ຊຶ່ງຢູ່ກັບກອງທັບ ໂດຍຖືໄດ້ວ່າ

            ເປັນກາຣປົກຄອງຣະບອບຜເດັດກາຣ ອຳນາຈນິຍົມ ຊຶ່ງເປັນກາຣຈຳກັດສິດທິ ແລະເສຣີພາບ ທາງກາຣເມືອງຂອງປະຊາຊົນ =

                   ລັກສະນະແລະກາຣແບ່ງໝວດໝູ່

            ຣັຖບາລຂອງຜເດັດກາຣທະຫາຣ ສ່ວນຫລາຍມັກຈັດຕັ້ງຫລັກກາຣ ຈາກຣັຖປະຫານ ຊຶ່ງລົບລ້າງອຳນາຈຣັຖບາລຊຸດກອ່ນໜ້າ ຕົວຢ່າງ

            ທີ່ແຕກຕ່າງອອກໄປຄື ກາຣປົກຄອງໃນສມັຍ ໄກສອນ ສຸພານຸວົງ= ຊຶ່ງເຣີ້ມຈາກຣັຖ ທີ່ປົກຄອງໂດຍ ຣັຖບາລພັຄດຽວ ໂດຍໃຊ້ອຳນາຈ

            ກາຣເມືອງ ແຕ່ເມື່ອເວລາຜ່ານໄປ ຣັຖບາລດັ່ງກ່າວ ປ່ຽນໄປເປັນຜເດັດກາຣທະຫາຣ ຂອງຄຳໄຕ ຈູມມະລີ= ຕາມທີ່ຜູ້ນຳໃສ່ເຄື່ອງແບບ

            ທະຫາຣແລະປະກາດຕົນເປັນນາຍພົລທັງສອງສະຫາຍ- ແລະທາງກອງທັບກໍ່ມີສ່ວນກ່ຽວຂ້ອງ ໄກ້ຊິດກັບຣັຖບາລ ລາວແກວແດງ ຂອງ

            ພັຄ ສັດປ່າ ປລາດ ລາວແດງ= ໃນອະດີດ ພວກຜເດັດກາຣທະຫາຣ ມັກຈະອ້າງຄວາມຊອບທັມ ໃຫ້ແກ່ພວກເຂົາເອງວ່າ ເປັນກາຣສ້າງ

            ຄວາມສມານສັນແກ່ຊາຕ ແລະຊ່ອຍໃຫ້ພົນຈາກພັຍຄຸກຄາມ ຂອງອຸດົມກາຣທີ່ອັນຕຣາຍ= ອັນເປັນກາຣຂູ່ຂັວນ ໃນປະເທສລາວ ພັຍ

            ຄຸກຄາມຈາກຄອມມຸນິສແລະທຶນນິຍົມ ຖືກນຳມາເປັນຂອງ ໃນກາຣຣັຖປະຫາຣ ຄນະທະຫາຣມັກຈະເວົ້າວ່າ ພວກເຂົາເປັນພວກບໍ່ຝັກ

            ໃຝ່ພັຄກາຣເມືອງໃດ ເປັນຄນະທີ່ມີຄວາມເປັນ ສາມາຖຈັດກາຣກັບຄວາມວຸ້ນວາຍເກີດຂຶ້ນ ໃນຣະຍະເວລາສັ້ນໆໄດ້ ແລະເວົ້າວ່ານັກກາຣ

            ເມືອງທີ່ມາຈາກປະຊາຊົນນັ້ນ ເປັນກາຣໂຄດໂກງແລະໄຮ້ສິດທິພາບ ບໍ່ເໝືອນພວກຜເດັດກາຣຈັດຕັ້ງເອົາເອງ= ລັກສະນະຮ່ວມປະກາຣ

            ນຶ່ງ ຂອງຣັຖບາລທະຫາຣ ຄືກາຣປະກາດໃຊ້ກົດອັຍກາຣເສິກ ຫຼືກາຣປະກາດສະຖານະກາຣສຸຂເສີນ= ຣັຖບາລທະຫາຣນີ້ ມັກຈະບໍ່ເຄົາຣົບ

            ຕໍ່ສິດທິມະນຸສຍະຊົນ ແລະມັກໃຊ້ວິທີກາຣປິດປາກສັຕຣູ ທາງກາຣເມືອງ ເໝືອນດັ່ງຈັບທ່ານສົມບັຕ ສົມພອນນັ້ນເອງ ຣັຖທະຫາຣ ມັກ

            ຈະບໍ່ຄືນອຳນາຈ ຈົນກ່ວາຈະມີກາຣປະຕິວັດ ໂດຍປະຊາຊົນ= ລະຕິນອະເມຣິກາ ທະວີບແອຟຣິກາ ແລະຕາວັນອອກກາງ= ເປັນພື້ນທີ່ ທີ່

            ເປັນຜເດັດກາຣທະຫາຣຫລາຍຄັ້ງ ເຫຕຸຜົນນຶ່ງຄື ທະຫາຣມີກາຣປະສານງານຮ່ວມກັນ ແລະມີໂຄງສ້າງຂອງສະຖາບັນ ທີ່ເຂັ້ມແຂງ ກ່ວາ

            ສະຖາບັນທາງສັງຄົມຂອງປະຊາຊົນ = ຕັ້ງແຕ່ຄຣິສທະສາດ 1990 ເປັນຕົ້ນມາ ຣະບອບຜເດັດກາຣທະຫາຣ ເຣີ້ມມີຈຳນວນລົດລົງ ເຫຕຸ

            ຜົນນຶ່ງມາຈາກຂໍ້ແທ້ຈິງ ທີ່ວ່າຜເດັດກາຣທະຫາຣບໍ່ໄດ້ຮັບກາຣຍອມຮັບ ຈາກນາໆ ຊາຕ ແລະຣັຖທະຫາຣມັກບໍ່ປະສົບຄວາມສຳເຣັດ ໃນ

            ກາຣຄວບຄຸມປະເທສ ບໍ່ໃຫ້ເກີດຄວາມຕໍ່ຕ້ານໄດ້ ນອກຈາກນີ້ ກາຣສິ້ນສຸດສົງຄ໌ຄາມເຢັນ ທີ່ສົ່ງຜົນໃຫ້ສະຫະພາບໂຊວຽດ ລົ້ມສລາຍ

            ເຮັດໃຫ້ກອງທັບບໍ່ສາມາຖໃຊ້ຂໍ້ອ້າງ ໃນເຣື້ອງຂອງຄອມມຸນິສ ໃນກາຣອ້າງຄວາມຊອບທັມ ຂອງຕົົນເອງໄດ້ອີກຕໍ່ໄປ =

                  ອັນຄຳວ່າ ສະຫາຍ

            ອັນຄຳວ່າ ສະຫາຍ ຕົງກັບຄຳໃນພາສາອັງກິຖວ່າ Comrade ອ່ານວ່າ ຄອມຣາດ ມີຄວາມໝາຽວ່າ ຄົນທີ່ຮ່ວມໃນກິຈກັມກັນ ມີອາຊີບ

            ຢ່າງດຽວກັນ ຄຳທີ່ມີລັກສະນະໄກ້ຄຽງກັນ ຄື Companion, associate, ຫຼື friend ໃນດ້ານນຶ່ງ Comrade ໃຊ້ເອີ້ນບຸກຄົນ ທີ່ເຂົ້າໄປຢູ່ໃນພັຄ

            ກາຣເມືອງດຽວກັນ ໂດຍສະເພາະ ມັກຈະເປັນພັກກາຣເມືອງ ທີ່ເປັນຝ່າຍຊ້າຍ ເຊັ່ນພັຄຄອມມຸນິສ ດັ່ງພັຄຄອມມຸນິສແນວລາວ ແລະ

            ພັຄຄອມມຸນິສແຫ່ງປະເທສໄທຍນັ້ນ ກໍ່ມີວັຖນະທັມ ຂອງກາຣເອີ້ນບຸກຄົນນຳໜ້າວ່າ- ສະຫາຍ- ອັນມີຄວາມໝາຽວ່າ ເປັນເພື້ອນທີ່ມີ

            ກາຣຮ່ວມທຸກ ຮ່ວມສຸຂໃນອຸດົມກາຣ ຢ່າງດຽວກັນ ບໍ່ໄຂ່ເປັນເຈົ້ານາຍກັບລູກນ້ອງ ໃນພາສາຈີນ ມີກາຣແປຄວາມໝາຽຂອງ Comrade

             ເປັນ ( pinyin tong zhi ) ມີຄວາມໝາຽວ່າ ເປັນຄົນທີ່ມີສະປິຣິຕ ເປົ້າໝາຽແລະຄວາມໄຝ່ຝັນ ໃນທາງດຽວກັນ ໂດຍໄດ້ມີກາຣນຳມາໃຊ້

            ໃນສມັຍຂອງຜູ້ນຳກູ້ຊາຕ Sun Yat-San ເອີ້ນຄນະເພື້ອນອຸດົມກາຣ ຫຼືຜູ້ຕາມຂອງເຂົາ= ໃນສມັຍສົງຄ໌ຄາມໂລກ ມຸໂສລີນີ ຜເດັດກາຣ

            Facist ຂອງອິຕາລີ ກໍ່ມີກາຣເອີ້ນສະມາຊິກພັຄວ່າ Comrade ຫຼືວ່າ ຄອມຣາດ ເໝືອນກັນ= ໃນສະຫະຣັຖອະເມຣິກາ ມີກາຣໃຊ້ຄຳວ່າ

            Comrade ໃນສະມາຄົມລັກສະນະພະຣາດອນພາບເຊັ່ນກັນ ສະມາຄົມແບບນີ້ ມີໃນມະຫາວິທຍາລັຍ ທີ່ເຂົາມີຣະບົບຫໍພັກ ທີ່ຈະມີກາຣ

            ສັນເລືອກຄົນເຂົ້າຮ່ວມ ອົງຄ໌ກາຣແບບສະເພາະ ເຂົາເອີ້ນວ່າ Fraternity. ຫຼື Sorority ໃນພາສາໄທຍທີ່ໃຊ້ກັນທົ່ວໄປ ກາຣເອີ້ນເພື້ອນວ່າ

            ເພື້ອນ ສະຫາຍ ຫຼືເກີ ກໍ່ໃຊ້ແທນກັນໄດ ຍົກເວັ້ນໃນບາງທີບາງໂອກາດ ຫາກໃຊ້ເອີ້ນສະຫາຍ ຄົນເຂົາອາດຄິດວ່າ ເປັນພວກທີ່ເຄີຍໄປ

            ຮ່ວມງານກັນໃນປ່າມາກ່ອນ ດັ່ງນັ້ນໃນກາຣໂຄສະນາທາງກາຣເມືອງກັນ ຜູ້ປຣາສັຍ ມັກຈະໃຊ້ຄຳວ່າ ພໍ່ແມ່ພີ່ນ້ອງ ຫຼືພີ່ນ້ອງ ຫຼືພີ່ນ້ອງ

            ເອີ໋ຍ ຊຶ່ງເປັນແບບລາວ ແລະໄທອີສານ ທີ່ໃຫ້ກຽດຄົນດ້ວຍກັນ ສແດງຄວາມໄກ້ຊິດ ເປັນເໝືອນດັ່ງພີ່ນ້ອງ ມີຄວາມໝາຽລຶກຊຶ້ງ ໃນ

            ອີກແບບນຶ່ງ ໃນປັດຈຸບັນ ເຄີຍໄດ້ງິນເຍາວະຊົນ ທີ່ເປັນຜູ້ຍິງ ເອີ້ນເພື້ອນໆວ່າ ມຶງ ແລະເອີ້ນຕົນເອງວ່າ ກູ ໃນແບບໃຫ້ຄວາມສນິດ

            ສນົມ ຊຶ່ງເມື່ອກ່ອນ ເຫັນແຕ່ມີຜູ້ຊາຍຄືກັນ ຈະໃຊ້ນາມວ່າ ກູ ສຳຫລັບຕົວເຮົາ ແລະ ມຶງ ສຳຫລັບເອີ້ນເພື້ອນ ຫຼືບໍ່ກໍ່ເປັນ ລື້ ກັບອົ໋ວ

            ໂດຍນຳມາຈາກພາສາຈີນ ຊຶ່ງຖ້າຄູອາຈານ ຫຼືຜູ້ໃຫ່ຽໄດ້ຍິນ ກໍ່ຕ້ອງເອົາມາອົບຣົມໃໝ່

 

                     ຈາກສູນກາງລາວອິສຣະ ເພື່ອປະຊາທິປະໄຕຍ